Vliegas in bouwmaterialen

Vliegas voor hoogwaardig beton
Binnen de betonindustrie groeit de vraag naar uniform fijnkorrelig aggregaat snel. Met dergelijke aggregaten kan hoogwaardig beton worden gemaakt dat twee of drie maal zo sterk is als de conventionele alternatieven en dat ook makkelijker kan worden verwerkt. Het meest gebruikte materiaal is micro-silica. Micro-silica is echter schaars; het is niet alleen duur, maar de toenemende vraag leidt ook tot tekorten. De samenstelling en eigenschappen van vliegas lijken sterk op die van micro-silica. De deeltjes zijn helaas echter te groot. KEMA heeft een procedé ontwikkeld voor het verkleinen van de deeltjesgrootte van vliegas. Microniseren met parelmolens waarmee 'ultrafijne vliegas' wordt geproduceerd, laat zien dat beton met sterkteklasse B105 of hoger kan worden kan vervaardigd wanneer deze ultrafijne vliegas wordt gebruikt.

Vliegas in bakstenen
Poederkoolvliegas is een waardevolle grondstof die op grote schaal in bouwmaterialen wordt verwerkt. Toepassing als additief voor de productie van baksteen biedt nieuwe afzetkanalen voor elektriciteitscentrales. Vliegas is echter alleen geschikt voor deze toepassing als kan worden voldaan aan de eisen voor uitloging in het desbetreffende milieubeschermingsbesluit. Ook zijn er vragen gerezen over de juistheid van de 'vertaalfactoren' die zijn opgesteld door het RIVM. Deze factoren zijn bedoeld voor het definiëren van de relatie tussen gedrag onder laboratoriumomstandigheden en gedrag in de praktijk. De uitlogingseisen van het BSB zijn gebaseerd op het bodemimmissieniveau over een periode van 100 jaar. KEMA heeft deze gestandaardiseerde laboratoriumtest toegepast in een veldtestprogramma voor het vaststellen van de uitloging van vijf gemetselde muursegmenten waarvan twee secties 20% vliegas per massa bevatten.

Radon uit bouwmaterialen
Radon ontstaat uit het verval van radium, wat weer een radioactief vervalproduct van uranium-238 is. Het komt in alle delfstoffen en bouwgrondstoffen voor. Omdat radon gasvormig is, kan het uit vast materiaal ontsnappen. De radonconcentratie in het binnenmilieu is grotendeels afkomstig uit de bodem. De hoeveelheid radioactiviteit die per tijdseenheid uit het bouwmateriaal naar het binnenmilieu diffundeert, wordt de 'exhalatie' genoemd. Conform het besluit voor radonbeleid van de Nederlandse overheid heeft KEMA normen ontwikkeld om de stralingseigenschappen te reguleren van bouwmaterialen waarbij vliegas als een aggregaat wordt gebruikt. Een van de eigenschappen die nauwkeurig is onderzocht, is 'radonexhalatie'. Het blijkt dat de toepassing van vliegas radonexhalatie kan verlagen.